Harsama ibn an-Nadr (yoki an-Nasr) al-Jabaliy (arabcha:هرثمة بن النضر الجبلي) IX asrda Abbosiylar xalifaligining viloyat hokimi, 847 – 849-yillarda esa Misr hokimi boʻlgan.

Faoliyati

tahrir

Harsama[1] 838-yilda al-Marogʻa hokimi boʻlgan Harsama ibn an-Nadr al-Xuttaliy bilan aniqlanishi mumkin. Oʻsha yili Harsama xalifa al-Moʻtasimni (833—842-yillar hukmronligi) oʻldirish va uning oʻrniga Abbos ibn al-Maʼmunni qoʻyish fitnasida qatnashgan. Bu fitna aniqlangach, u hibsga olingan, ammo al-Afshin shafoat qilganidan soʻng uni ozod qilishgan. Harsamaning oʻrniga ad-Dinavor hokim etib tayinlangan[2].

847-yilda Turkiya boshligʻi Itak Harsamani Misrning doimiy hokimi etib tayinlagan. Uning boshqaruvi davrida xalifa al-Mutavakkil (847-861) mihna harakatiga chek qoʻyib, Qur’on yaratilganligi haqidagi taʼlimotdan voz kechila boshlagan. Ushbu siyosatga muvofiq Harsamani Misrda Qur’on haqida bahs-munozaralarni taqiqlashga buyurgan[3].

Harsama 849-yil vafot etgunicha hokim lavozimida ishlagan. Vafotidan avval u oʻz oʻgʻli Xotimni oʻz vorisi etib tayinlagan.

Manbalar

tahrir
  1. Al-Kindi 1912.
  2. Bosworth 1991.
  3. Al-Kindi 1912, ss. 196–97; Ibn Taghribirdi 1930, ss. 265–66; Al-Maqrizi 1987, s. 312.