Horun ar-Rashid (763 yoxud 766 - 809.24.3) — abbosiylar sulolasidan boʻlgan xalifa (786 yildan). Eron zodagonlari manfaatini ifoda etuvchi barmakiylar xonadonidan chiqqan vazirlar yordamida hokimiyatni idora qilgan, 803 yil barmakiylarni qirgʻin qilgach, davlatni yakka oʻzi boshqargan. H. arR. davrida mamlakatda qishloq xoʻjaligi, hunarmandchilik, savdo va madaniyat (asosan, adabiyot) ancha rivojlangan. Lekin shu bilan birga davlatning tanazzulga yuz tutganligining belgilari ham namoyon boʻla boshlagan (Daylam, Suriya va boshqa viloyatlardagi qoʻzgʻo-lonlar). H. arR. Vizantiya bilan oʻtmishdoshlari boshlagan urushni davom ettirgan. H. arRashid shaxsi haqida koʻplab rivoyatlar, badiiy asarlar yaratilgan. "Ming bir kecha" ertaklarida u olijanob, adolatli hukmdor sifatida tasvirlangan. Movarounnahrdagi Rofi ibn Lays qoʻzgʻoloninn bos-tirish uchun harbiy safarga chiqqanda vafot etgan.

Horun ar-Rashid
هَارُون الرَشِيد Ar-Rashid AV dinar 171AH Harun amir yevlem.jpg
Abbasid banner.svg
 5-Bag'dod xalifaligining xalifasi
Mansabda
786-yil 14-sentabr — 809-yil 24-martgacha
Oʻtmishdoshi Al-Hadi
Vorisi Muhammad Al-Amin
Shaxsiy maʼlumotlari
Tavalludi 763-yil 17-mart
Vafoti 809-yil 24-mart
Tus Bag'dod xalifaligi
Turmush oʻrtogʻi 27 ta
Bolalari Muhammad Al-Amin, Maʼmun
Onasi Al-Hayzuran
Otasi Al-Mahdi

AdabiyotTahrirlash

  • Bartold V.V., Karl Velikiy i Xarun arRashid, Sochineniya, t.6, M., 1966; Men A., Musulmanskiy Renessans, M., 1972.