Liénard–Wiechert potensiallari

(Lienar-Vixart potensiallaridan yoʻnaltirildi)

Liénard-Wiechert potensiallari - berilgan traektoriya boʻylab harakatlanadigan nuqtaviy elektr zaryadi yaratgan maydon potentsialining Lorentz-invariant ifodasi. Ular Lorentz kalibrovkasi asosida yozilgan bitta zarra uchun Maksvell tenglamalarining vakuumdagi aniq yechimidir.

Bu tenglamalarni Alfred-Marie Liénard (1898) va Emil Wiechert (1900) bir-biridan mustaqil ravishda olishgan.

TaʼrifiTahrirlash

Liénard-Wiechert potensiali formulalaridagi barcha kattaliklar, shu jumladan zarra tezligi va uning radius vektori  , quyidagi tenglama orqali aniqlanadigan   vaqtda olinadi:

 

  — kechikish vaqti deb ham ataladi.

Maydon potensiallarining koordinata boshidagi qiymati quyidagi ifodalar bilan beriladi (SGS sistemasida):

 
 

bu yerda   — zarra tezligi,   — uning radius-vektori,     — [[skalyar potensialth> — yorugʻlik tezligi.

Umuman olganda, agar potensiallarni fazoning ixtiyoriy   nuqtasida aniqlamoqchi boʻlsak, potensiallar uchun formulalarni bitta 4-potensial ifodasiga birlashtirish mumkin:

 

bu yerda   — zarraning   vaqt momentidagi 4-tezligi , 4-vektor     kattalik — zarraning   vaqt momentidagi radius-vektori.

Shuningdek qarangTahrirlash

AdabiyotlarTahrirlash

  • A.A.Abdumalikov, Elektrodinamika, Choʻlpon, T., 2011