Termiz tumani — versiyalar orasidagi farq

k
clean up, replaced: km2 → km² (2) using AWB
(Yangi maqola yaratildi)
 
k (clean up, replaced: km2 → km² (2) using AWB)
'''Termiz tumani''' - Surxondaryo viloyatidagi tuman. 1926 y. 29 sent.
 
da tashkil etilgan. Jan. va gʻarbdan Afgʻoniston, sharkdan Tojikiston, shim. dan viloyatning Angor va Jarqoʻrgʻon, shim.gʻarbdan Muzrabot tumanlari bilan chegaradosh. Mayd. 0,86 ming km2km². Aholisi 78,6 ming kishi (2004). Tumanda 5 qishloq fuqarolar yigʻini (Pattakesar, Paxtaobod, Uchqizil, Xotinrabot, Yangiariq) bor. Markazi — Uchqizil qishlogʻi.
 
Tabiati. T.t. respublikaning eng jan.
Tumanda Zang kanali (Surxondaryodan suv oladi), Gʻalaba, AmuZang (Amudaryodan suv oladi) sugʻorish kanallari, Uchqizil suv ombori qurilgan. Iqlimi keskin kontinental. Iyul oyning oʻrtacha trasi 31,4°, eng yuqori t-ra 48° ga yetadi. Yanv. oyining oʻrtacha trasi 2,8°, eng past t-ra —21°. Tumanning jan.sharqiy qismida "Afgʻon shamoli" esadi va ekinlarga zarar yetkazadi. Vegetatsiya davri 226 kundan 266 kungacha. Yozda traning yuqoriligi, iliqissiq kunlarning uzoq davom etishi tumanda issiqsevar subtropik oʻsimliklar — ingichka tolali paxta, xurmo va hatto shakarqamish, apelsin, mandarin yetishtirishga imkon beradi.
 
Aholisi, asosan, oʻzbeklar (80,2%), shuningdek, turkman, tojik va b. millat vakillari ham yashaydi. 1 km2 km² ga 91,4 kishi toʻgʻri keladi.
 
Xoʻjaligi. Tuman xoʻjaligining asosiy tarmoklari — paxtachilik, gʻallachilik, chorvachilik, mevachilik, poliz va sabzavotchilik. Ingichka tolali paxta yetishtirish ilk bor T.t. da sinab koʻrilgan. Tuman hududida Oʻzbekiston paxtachilik i.t. institutining Surxondaryo filiali ishlab turibdi. Bu yerda seleksioner olimlar soʻnggi yillarda ingichka tolali serhosil va tezpishar paxta navlarini yaratmoqdalar. "Termiz 1", "Termiz 16", "Termiz 24", "Termiz 31", navlaridan yuqori hosil olinmoqsa. Tumandagi jami 599 korxonadan 92 tasi davlat va 507 tasi nodavlat korxonalardir.
T.t. hududida Eski Termiz xarobalari (umumiy mayd. 300 ga) saklanib qolgan. Shuningdek, Qoratepa, Chingiztepa, Qirqqiz qalʼasi, Toʻrtauz gumbaz maqbarasi xarobalari, ZulKifl mozori, Uyiqgumbaz, Xoʻja Roʻshnoiy maqbaralari, Hakim atTermiziy, Sulton Saodat meʼmoriy majmualari, Katta masjid, Kokildor ota xonaqohi kabi meʼmoriy yodgorliklar saklangan.
 
{{stub}}
{{no iwiki}}
 
{{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi -->
 
 
{{stub}}
1 365

ta tahrir