Notre Dame Sobori — versiyalar orasidagi farq

k
vekifikatsiya, imlo, replaced: iʻrg → iʼrg (3), o'p → oʻp (7), hayol → xayol using AWB
k (imlo, replaced: shaxar → shahar (5) using AWB)
k (vekifikatsiya, imlo, replaced: iʻrg → iʼrg (3), o'p → oʻp (7), hayol → xayol using AWB)
[[Tasvir:NotreDameDeParis.jpg|right|thumbnail|300px|Notre Dame Soborining kechki koʻrinishi]]
 
'''Notre Dame Sobori'''(''Fransuzcha: Cathedrale Notre Dame de Paris'') [[Fransiya]] - [[Parij]]dagi juda taniqli bir sobordir. Bu sobor, [[Bibi Maryam|Maryam onaga]] bagʻishlanib qurilgan. Sobor, [[La Cite oroli]]ning sharqiy qismida boʻlib, [[Parij]]ning qolgan butun tanilgan binolari kabi [[Seine irmogʻi]]ning qiʻrgʻogʻidaqiʼrgʻogʻida joylashgan. Kirish qismi gʻarbga qaraydi.
 
Fransuz [[gotika|gotik]] memoriy asarlarining, eng chiroylilaridan deb bilingan Notre Dame sobori, birinchi [[gotika|gotik]] soborlardan biridir. Haykallarning va naqshlar bilan bezalgan oynalarning, oʻrta asrlardagi [[Rim]] memoriy uslubidan soʻng koʻp ishlatilmagan boʻlishi, [[naturalizm oqimi]]ning asarlaridagi ogʻir taʼsiri sabablidir. Notre Dame sobori, eng turistlar bilan gavjum yerlardan biri boʻlgani bilan barobar, hali ham bir [[Rim]] Katolik sobori boʻlib ishlatilmoqdadir.
[[Tasvir:Cathédrale Notre-Dame de Paris - 12.jpg|right|thumbnail|250px|Sobor binosining gʻarbiy qismi]]
[[Tasvir:Notre Damme internal windown rose.JPG|right|thumbnail|250px|Atirgul derazasi]]
 
=== Binoning gʻarbiy qismi ===
Binoning gʻarbiy qismi, eng muhim qismlaridan biridir. U yer uch qismga ayrilgan boʻlib eng muhim yerlari quyidagilardan iborat:
 
=== Maryam Ona Haykali ===
Soborda [[Parij]]ning bokirasi deb tanilgan [[Bibi Maryam|Maryam Ona]] Haykali mavjuddir. Bu haykal boylar davrida shaharning gʻururi va iqtisodiy ozodlikning bir siymosi deb bilgan tijoratchilar tarafidan qurilgan. Haykal muqaddasligidan ham ko'proqkoʻproq, koʻrinishi va qimmatbaho bezaklari bilan diqqat tortar edi.
 
=== Shimoliy va Janubiy Atirgul derazalari ===
 
== Qurilishi ==
[[1160]]-yil Parij sobori "[[Yevropa]] qirollarining cherkovi" boʻlganidan so'ngsoʻng yepiskop [[Maurice de Sully]] tarafidan "Bu vazifa uchun yetarsiz" deyildi va "[[Parij]] yepiskopi" unvoniga sazovor boʻlgandan soʻng Sully soborini buzdirdi. Afsonaga ko'rakoʻra Sully, yangi va koʻrkam cherkovni hayolidaxayolida koʻrib soʻngra koʻrganlarini chizgan. Bu cherkovning qurilishi uchun esa birqancha uylarni buzdirgan va qurilish mollari uchun yangi bir yoʻl ham ochtirgan.
 
[[1163]]-yilda Qirol [[Louis VII]] ning hukmronlik qilgan davrida, inshoatni qurilishini [[Maurice de Sully]]mi yoki [[Papa Alexander III]]mi boshlatgan degan tortishuv boʻlib oʻtgan. Ammo shuni taʼkidlab oʻtish kerak-ki, yepiskop Sully umrining katta qismini va pulini soborning inshoati uchun ishlatgan.
 
[[Tasvir:Notre dame-paris-view.jpg|thumb|left|Notre Damening himera haykallaridan biri|280px]]
Soborning gʻarbiy qismini va 2 katta qulasining qurilishi [[1200]]-yillar atrofida boshlandi. Qurilishda ko'pkoʻp me'morlarmeʼmorlar qatnashdi, soborning farqli va har xil chiroydagi tarzlarni oʻzida mujassam qilishining sababi ham bu. [[1210]]-[[1220]]-yillari orasida qulalar qurib boʻlindi. Soborning ohirigacha qurilib bo'lishiboʻlishi esa [[1345]]-yilgacha davom etgan.
 
Yillar davomida cherkovga birmuncha [[organ (musiqiy asbob)|organ]] olib kelinishiga qaramay, hech qaysi biri binoning qurilish shakliga mos kelmadi. Ilk mos organ [[Cliquot]] tarafidan [[1700]]-yillar atrofida yasaldi. [[Cliquot]] asarlarining birqanchasi bugungacha saqlanib kelmoqda, ammo organ XIX asrda [[Aristide Cavallie-Coll]] tarafidan yangidan yasaldi. Oʻsha vaqtlarda u lavozimga undan boshqa koʻp kishi loyiq boʻlishiga qaramay (misol: Cherkov organini yangidan qurgan Cavallie-Coll) Notre Damening pianisti shaharning eng tanilgan kishisiga aylangan edi. Bu borada XVIII asrda juda katta raqobat boʻlib oʻtgan, u raqobatda 4 pianistga unvon berilgan edi, 4 pianist bir yil boʻyicha cherkovning pianistligini qilganlar, bu esa juda katta unvon edi. Keyinchalik [[1900]]-[[1937]]-yillari orasida [[Louis Vierne]] cherkovning eng taniqli pianistiga aylangan. Jumladan, Pierre Cochereau, Cavaille-Coll kabi cherkovning organistlari ham shaharning juda taniqlilaridan boʻlganlar.
 
=== Qurilish sana jadvali ===
 
* [[1160]]-yilda Yepiskop Maurice de Sully (Parij Yepiskopi) soborning buzilishini amr qiladi.
* [[1163]]-yilda Qurilish boshlanadi.
== Galereya ==
<gallery>
Image:DSC00733 Notre Dame Paris from east.jpg|Soborning uzoqdan ko'rinishikoʻrinishi
Image:Notre-Dame Sul 1.jpg|Janubiy qismining kirish darvozasi
Image:Notre Damme internal windown rose.JPG|Atirgul derazasi
Image:Joan of Arc-Notre Dame.jpg|Sobordagi Janna D'arkningDʼarkning haykali
Image:Paris Notre-Dame west facade - Portail du Jugement Dernier.jpg| Asosiy kirish darvozasi
Image:Notre dame-paris-view.jpg|Sobordagi himera haykallaridan biri
Image:Notre-Dame de Paris (75).jpg| Soborning kechki ko'rinishikoʻrinishi
Image:Notre Dame Altar July 2005.jpg| Apsida va mehrob
</gallery>
 
== Manbalar ==
{{Manbalar}}
== Havolalar ==
[http://www.cathedraledeparis.com/ Rasmiy sayt]
197 605

ta tahrir