Antigua va Barbuda — versiyalar orasidagi farq

k
qisqartmalarni toʻliqlash (via JWB)
k (qisqartmalarni toʻliqlash (via JWB))
 
{{Antigua va Barbuda_info}}
'''Antigua va barbuda''' (Antigua and Barbuda) Vest-Indiyadagi davlat. Kichik Antil o.lariorollari guruhiga kiruvchi Antigua, Barbuda va Redonda o.laridaorollarida joylashgan. Maydoni 441,6&nbsp;km². Aholisi 64,3 ming kishi (1995), asosan negrlar va mulatlar. Aholining o‘rtacha zich-ligizichligi 1&nbsp;km² ga 145 kishi. Aholining 32% shaharlarda yashaydi. Rasmiy tili ingliz tili. Dindorlar xristian di-niningdinining protestantlik oqimiga mansub-dirlar. Ma’muriy-hududiy jihatdan 7 r-ngarayonga bo‘lingan. Poytaxti Sent-Jons sh.shahri va porti. A.Antigua va boshqaBarbuda 1981 yilda qabul qilingan Konstitutsiya bo‘yicha Buyuk Britaniya boshchiligidagi Hamdo‘stlik tarkibiga kiruvchi mustaqil davlat. Davlat boshlig‘i Buyuk Britaniya qiroli (qirolichasi), general-gubernator uning vakili hisoblanadi. Qonun chiqaruvchi organi vakillar palatasi va senatdan iborat parlament. Ijrochi hokimiyatni general-gubernator tomonidan tayin-lanadigan bosh vazir boshchiligidagi xukumat boshqaradi. A.Antigua va B daBarbudada Antigua ley-boristlar partiyasi (1968), Birlash-gan taraqqiyparvar partiya (1992), A.Antigua va boshqaBarbuda fuqarolik xizmati assotsiatsiyasi (500 a’zo), Antigua professional va ishchilar ittifoqi (1940, 10 ming a’zo), Antigua ishchilar ittifoqi (1967, 10 ming a’zo) mavjud. Orollar asosan tekislikdan 549iboratiborat. Tekislikning eng yuqori nuqtasi 402 m ga yetadigan Bogti-Pik baland-ligidir. Antiguaning shim.shimoliy va sharq-iysharqiy qismi ohakchil va yirik donador qum, markaziy qismi gil formatsiyalar bilan qoplangan. Antigua o. qirg‘oqlari kema-larkemalar uchun qulay tabiiy to‘xtash joylari-gajoylariga ega. Qirg‘oq bo‘yining ayrim qismlari qoyalar bilan qoplangan. Orollarda iqlim quruq va quyoshli (bir yilda o‘rtacha 1150&nbsp;mm yog‘in yog‘adi). Quruq mavsum noyabr ningnoyabrning oxiridan may oyining boshigacha davom etadi. Tabiiy o‘simliklari va hayvonot dunyosi Antiguadan 48&nbsp;km shim. dashimoliyda joylashgan aholi kam yashaydigan Barbuda o.da saqlanib qolgan. Bu yassi marjon o.ning g‘arbiy qismida qo‘ltiq bo‘lib, uning qo‘riqxona sharoitida suv-dasuvda suzuvchi yovvoyi qushlarning ko‘p tur-lariturlari saqlanib qolgan. Orollarning qad.qadimgi aholisi indeyslar bo‘lgan. Antigua va Redonda o.larini 1493 y.yil X. Kolumb o‘zining ikkinchi ekspeditsiyasida kashf etgan. Orollar dastlab Ispaniya, Angliya va Fransiya mustamlakasi, 1667 yildan bu-tunlay Angliya mustamlakasi bo‘lgan. In-glizlar orolda plantatsiya xo‘jaligini tashkil etib, bu yerga Afrikadan nef-qullarni olib kela boshladilar. 1834 y.yil qulchilik bekor qilindi. 1871 yildan 1958 yilgacha Antigua, Barbuda va Redon-daRedonda o.lari Angliyaning Shamolli orollar mustamlakasi tarkibida bo‘lgan. 1981 yildan mustaqil davlat.Mamlakat iqtisodiyotining asosi xorijiy sayyoxlik va qishloq xoʻjaligi Qishloq xo‘jaligi asosan shakarqamish, paxta-ningpaxtaning uzun tolali navi, shuningdek, tama-ki, kokos palmasi va sabzavot yetishti-rishga ixtisoslashgan. Chorvachilik yaxshi rivojlanmagan. O‘z oziq-ovqat mahsuloti yetishmaganligi sababli u chetdan kelti-riladi. Sanoati qishloq xoʻjaligi xom ashyosini qayta ishlash bilan band. Rom ichimligi, paxta va kokos yog‘i ishlab chiqariladi. Tashqi savdodagi asosiy mijozlari AQSH, Buyuk Britaniya, Germaniya. Pul birli-gibirligi sharqiy Karib dollari. "Autlet", "Neyshn" ("Millat"), "Uorkerz voys" ("Ishchi ovozi") gaz.lari nashr etiladi. 1956 yildan radioeshittirish, 1964 yildan teleko‘rsatuv tashkilotlari mavjud.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>
 
{{OʻzME}}