Ogahiy — versiyalar orasidagi farq

xulosa tahrirlanmadi
Teglar: Mobil tahrirlash Mobil dastur orqali tahrirlash
Teglar: Mobil tahrirlash Mobil dastur orqali tahrirlash
{{Birlashtirish|Muhammad Rizo Ogahiy}}
'''Ogahiy''' (taxallusi; toʻliq ismsharifi Muhammadrizo Erniyozbek oʻgʻli) (1809.17.12, [[Xiva]] yaqinidagi Qiyot qishlogʻi — 1874.14.12) — [[shoir]], [[tarixchi]], [[tarjimon]]. Mirob oilasida tugʻilgan. Xiva madrasalarida tahsil koʻrgan. [[Arab tili|Arab]], [[fors tili|fors]], [[turk tili|turk]] tillarini puxta egallagan. [[Xorazm]]ning mashhur shoir va olimlari, adabiyot muxlislarining suhbatlarida ishtirok etgan. Sharq klassiklari asarlari, ayniqsa, [[Navoiy]] ijodini qunt bilan oʻrgangan.
1829 -yilda amakisi va ustozi Munis vafot etgach, Xiva xoni [[Olloqulixon]] (1825—42) O.niOgahiyni Munisning oʻrniga mirob etib tayinlagan. Shu davrdan eʼtiboran O.Ogahiy xalq hayoti va saroy ishlari bilan shugʻullangan. Qizgʻin ijtimoiy-siyosiy meh-natmehnat bilan mashgʻul bir paytda otdan yi-qilibyiqilib, oyogʻi "shakarlang" (shol) boʻlib qolgan (1845). 1857 -yildan miroblik va-zifasidanvazifasidan isteʼfo bergan. Umrining oxirigacha moddiy muhtoj, gʻamgin, kasalmand ahvolda kun kechirgan.
 
O. xalqorasida koʻproq lirik shoir sifatida mashhur. Umrining oxirgi yillarida tuzgan lirik kulliyoti — "Taʼviz ul-oshiqin" ("Oshiqlar tu-mori", 1872) bizgacha toʻla yetib kelgan. Devon anʼanaviy tartibda tuzil-gan, 470 gʻazal, 3 mustazod, 89 muham-mas, 5 musaddas, 2 murabba, 4 musam-man, 4 tarjeʼband, 7 qitʼa, 80 ruboiy, 10 tuyuq, 1 mulamma, 4 chis-ton, 2 muammo, 4 masnaviy, 1 bahri tavil, 1 munojot, 1 oshiq va maʼshuq savol-javobi, 20 taʼrix, 19 qasida — jami 18000 misradan iborat. De-vonga "Ashʼori forsiy" nomi bilan O.ning fors tilidagi 1300 misra sheʼri ham kiritilgan. Devondagi asarlar mazmun-mundarijasi marka-zida ishq mavzui turadi.