Tuzlar — versiyalar orasidagi farq

32 bayt olib tashlandi ,  1 oy oldin
(Tuzatmalar (xato haqida xabar berish))
 
{{Maʼnolari|Tuzlar (maʼnolari)}}
[[FileFayl:Halit-Kristalle.jpg|thumb|300px|[[Galit]] tuzi kristallari.]]
'''Tuzlar''' — [[kimyoviy birikma]]lar sinfi; oddiy sharoitda ionli tuzilishga ega boʻlgan [[kristall]] moddalar. Ularga [[metall]] [[kation]]lari (yoki [[ammoniy-kation|ammoniy]] <math>~\mathrm{NH_4^+}</math>; [[fosfoniy]] <math>~\mathrm{PH_4^+ }</math>; [[gidroksoniy]] <math>~\mathrm{H_3O^+}</math> kationlari) va [[kislota]] qoldigʻi [[anion]]laridan tashkil topgan [[modda]]lar kiradi. [[Elektrolitik dissotsiatsiya]] nazariyasiga muvofiq, tuzlar [[eritma]]da musbat zaryadlangan ionlar — kationlar (asosan, metallar) va manfiy zaryadlangan iondar — anionlarga dissotsilanadigan kimyoviy birikmalardir. Tuzlar quyidagi turlarga boʻlinadi: oʻrta (yoki neytral) tuzlar, nordon (yoki gidro) tuzlar, asosli (yoki gidrokso) tuzlar, aralash tuzlar, qoʻsh tuzlar, kompleks tuzlar — natriy sulfat, K4P2O7 — kaliy pirofosfat, CH3COONa — natriy atsetat. Nordon tuzlar gʻosil boʻlganida kislotadagi vodorod atomlari metallga batamom almashinmaydi: mas., NaHSO4 — natriy gidrosulfat, Sa(NSO3)2 — kaltsiy gidrokarbonat. Asosli tuzlar hosil boʻlganida asosning barcha gidroksil guruxlari metallga toʻliq almashinmaydi: mas., ZnOHCl — pyx gidroksoxlorid, [Fe(OH)2]SO4 — temir (P)gidroksosulfat. Asosli tuzlardan tashqari oksotuzlar .gʻam maʼlum. Ular asosli tuzlarni suvsizlantirish natijasida olinadi; mas., magniy gidroksoxlorid MgOHCl suvsizlantirilsa, magniy oksoxlorid MgOCl2 hosil boʻladi. Aralash tuzlar — asos gidroksidlarining boshqaboshqa kislota krldiklariga almashinishi natijasida hosil boʻladigan mahsulotlar, mas., Sa(ON)2 dagi OH~ guruxlarining birini xlor ioni Cl~ ga, ikkinchisini SYU" ga almashtirilsa, aralash tuzlar Sa(OS1)S1 kelib chiqadi. Qoʻsh tuzlar — biror kislotadagi vodorod atomlarining turli metallarga almashinish mahsulotlari; mas., KNaCO3, KAl(SO4)2. Bularni Na2CO3K2CO3, K2SO4A12(SO4)3 shaklida ham yozish mumkin. Agar biror qoʻsh tuzlar garkibidagi metallardan biri anion tarkibiga kirsa, bunday qoʻsh tuzlarni kompleks tuzlar deb qarash kerak; mas., agar KClMgCl2 tarkibidagi magniy metali anion tarkibiga kirsa, K [MgCl3] shaklli kompleks tuzlar, 3NaFAlF3 tarkibidagi alyuminiy metali anion tarkibiga oʻtsa, Na3[AlF6] shaklli kompleks tuzlar kelib chiqadi. Umuman qoʻsh tuzlar bilan kompleks tuzlar orasida anik, chegara yoʻq: qoʻsh tuzlar atsidokomplekslar jumlasiga kiritiladi.
 
 
== Manbalar ==
{{reflistmanbalar}}
 
{{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi -->
 
 
109 856

ta tahrir