Ronald Reagan: Versiyalar orasidagi farq

Oʻzgarish mavjud emas ,  4 oy oldin
{{web manbasi → {{veb manbasi
(Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.8.6)
({{web manbasi → {{veb manbasi)
 
Reagan [[Illinois]] shtatining Tampico shahrida qasshoq oilada dunyoga kelgan. 1932-yili u Eureka kollejini tugatdi va [[Iowa]] shtatidagi radiostansiyalarda sport sharhlovchisi sifatida ishlashni boshladi. 1937-yili Reagan Kaliforniya shtatiga koʻchib oʻtdi hamda aktyor sifatida ish topib, bir nechta filmlarda rol ijro etdi. 1947-yildan 1952-yilgacha Reagan Screen Actors Guild („Kino aktyorlari gildiyasi“) prezidenti vazifasini bajardi. 1950-yillarda u televideniyedagi faoliyatini boshlab, General Electric shirkati vakili sifatida ishladi. 1959-yildan 1960-yilga qadar qayta Screen Actors Guild prezidenti oʻlaroq faoliyat yuritdi. 1964-yilga kelib, Reagan Respublikachilardan [[Barry Goldwater]]ning prezidentlik saylovoldi kurashida faol qatnashdi. Bu saylovoldi kurash davomidagi mashhur „A Time for Choosing“ („Tanlov vaqti“) nomli nutqi ortidan Reagan konservativ arbob oʻlaroq obroʻ-eʼtibor qozondi. Oʻziga ancha tarafdorlar yigʻib olgan Reagan 1966-yili Kaliforniya shtati gubernatori etib saylandi. Gubernatorlik davrida u soliqlarni oshirdi, shtat budjeti defitsitini profitsitga aylantirdi, UC Berkeleydagi namoyishchilarga qarshi chiqib, norozilik namoyishlari paytida Milliy gvardiya qoʻshinini u yerga kiritishga buyruq berdi.
 
1979-yil noyabrda Reagan 1980-yilgi prezidentlik saylovlarida Respublikachilar partiyasidan nomzod sifatida qatnashishini bildirdi. U saylovda [[Demokratlar partiyasi]]dan amaldagi prezident [[Jimmy Carter]] ustidan gʻalaba qozondi. 69 yoshida prezidentlik lavozimiga kirishgan Reagan AQSh tarixidagi eng keksa prezident boʻldi. U 1984-yilgi prezidentlik saylovlarida ham qatnashib, Demokratlar partiyasidan nomzod [[Walter Mondale]]ni magʻlub etdi va ikkinchi muddatga qayta prezident etib saylandi. Mondale Carter prezidentligi davrida vitse-prezident vazifasini bajargan.<ref name="murse1">{{webveb manbasi| title=The Most Lopsided Presidential Elections in U.S. History: How a Landslide is Measured| last=Murse| first=Tom| date=28-yanvar 2019-yil| url=https://www.thoughtco.com/landslide-presidential-elections-by-electoral-votes-3367489| publisher=ThoughtCo| access-date=9-mart 2019-yil}}</ref>
 
Prezidentlik davrida Reagan „konservativ inqilob“ siyosatini eʼlon qilib, 70-yillarda yuz bergan iqtisodiy muammoni hal qilish yoʻllarini koʻrsatdi, u tarixda „reyganomika“ deb nom oldi. Unga koʻra, soliqlarning miqdori kamaytirilgan, investitsiyalarga toʻsiq boʻlgan davlat yoʻriqnomalarini bekor qilish yoki ixchamlashtirish va shu yoʻl bilan iqtisodning oʻsishini taʼminlash koʻzda tutilgan. Soliqlar birinchi yili 25 % qolgan, 2 yil mobaynida 10 %dan kamaytirilgan. Reygan tashqi siyosatda [[Afgʻoniston]]ga bostirib kirgan [[Sovet Ittifoqi]]ga nisbatan „yovuzlik imperiyasi“ siyosatini oʻtkazdi. 1983-yilda [[Grenada]] oroli bosib olindi, 1986-yilda [[Liviya]] havodan bombardimon qilindi.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>
Ronald Wilson Reagan 1911-yil 6-fevralda [[Illinois]] shtatining Tampico shahrida dunyoga keldi. Otasi [[Jack Reagan]], onase esa [[Nelle Wilson Reagan|Nelle Clyde]] (qizlik familiyasi Wilson) boʻlib, Ronald ularning kenja oʻgʻli boʻlgan.<ref name=nrhp/> Jack sotuvchi boʻlib, uning ota-onasi (Ronaldning bobo va buvisi) [[Irlandiya]]ning Tipperary grafligidan koʻchib kelgan immigrantlar boʻlgan.<ref>Terry Golway, ''Ronald Reaganʼs America'' (2008) p. 1.</ref> Nelle esa kelib chiqishiga koʻra, [[ingliz]] va [[shotland]] millatlariga mansub ajdodlarga ega boʻlgan.<ref name="pk 4">Kengor, p. 4.</ref> Ronaldning akasi Neil Reagan boʻlib, u reklama sohasida ishlagan.<ref>{{yangiliklar manbasi|title=Neil Reagan, 88, Ad Executive And Jovial Brother of President|author=Lynette Holloway|url=https://www.nytimes.com/1996/12/13/us/neil-reagan-88-ad-executive-and-jovial-brother-of-president.html|work=[[The New York Times]]|date=13-dekabr 1996-yil|access-date=22-mart 2009-yil}}</ref>
 
Reaganning otasi oʻgʻliga niderlandcha soch turmagi ortidan „niderland“ deb laqab qoʻygan.<ref name="RRfacts">{{webveb manbasi|title=Facts about Ronald Reagan|url=https://www.reaganlibrary.gov/sreference/facts-ronald|access-date=24-mart 2019-yil|publisher=Ronald Reagan Presidential Library and Museum}}</ref> Reaganning oilasi moliyaviy sabablarga koʻra, tez-tez Illinois shtatidagi bir nechta shaharlarga ([[Monmouth (Illinois)|Monmouth]], [[Galesburg (Illinois)|Galesburg]] va Chicago) koʻchib, yashash manzillarini oʻzgartirib turardi.<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.suntimes.com/news/metro/3637552-418/reagan-university-president-park-building.html|title=Is Ronald Reagan's Chicago boyhood home doomed?|work=Chicago Sun-Times|access-date=12-iyun 2012-yil|last=Janssen|first=Kim|archive-url=https://web.archive.org/web/20111202005705/http://www.suntimes.com/news/metro/3637552-418/reagan-university-president-park-building.html|archive-date=2-dekabr 2011-yil}}</ref> 1919-yili uning oilasi Tampico shahriga qaytishdi. Oila bu shahardagi H. C. Pitney Variety doʻkoni yuqorisida Illinois shtatining [[Dixon]] shahriga koʻchishgunga qadar istiqomat qilishdi.<ref name=nrhp>{{yangiliklar manbasi|url=http://gis.hpa.state.il.us/hargis/PDFs/201351.pdf|title= Main Street Historic District, National Register of Historic Places Nomination Form|date=1-aprel 1982-yil|publisher=Illinois Historic Preservation Agency|access-date=27-iyul 2007-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20070807213939/http://gis.hpa.state.il.us/hargis/PDFs/201351.pdf|archive-date=7-avgust 2007-yil}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.boston.com/news/nation/articles/2004/06/06/reagan_all_american_dies_at_93/|title=Reagan, all-American, dies at 93|date=6-iyun 2004-yil|author=Schribman, David|work=The Boston Globe|access-date=17-yanvar 2008-yil}}</ref>
== Aktyor sifatida karyerasi ==
 
[[Warner Bros.]] studiyasi bilan yetti yillik shartnoma imzoladi.<ref>Brands, ''Reagan'' (2015) pp.&nbsp;35-41.</ref><ref name="agpi">{{yangiliklar manbasi|newspaper=The Washington Post|title=Actor, Governor, President, Icon|url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/articles/A18329-2004Jun5.html|date=6-iyun 2004-yil|access-date=26-yanvar 2008-yil|author=Cannon, Lou|page=A01|author-link=Lou Cannon}}</ref>
 
U aktyor oʻlaroq ilk rolini 1937-yilda suratga olingan ''[[Love Is on the Air]]'' filmida jonlantirdi. 1939-yil oxiriga kelib, 19 ta filmda suratga tushdi.<ref>{{webveb manbasi|url=http://www.reaganfoundation.org/reagan/biography/hollywood_years.asp|title=Ronald Reagan > Hollywood Years|publisher=Ronald Reagan Presidential Foundation|access-date=28-mart 2007-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20070312120428/http://www.reaganfoundation.org/reagan/biography/hollywood_years.asp|archive-date=12-mart 2007-yil|url-status=dead}}</ref> 1940-yilda ''Santa Fe Trail'' filmida suratga tushishidan avval u ''Knute Rockne, All American'' filmida George Gipp obrazini gavdalantirdi; buning ortidan „Gipper“ taxallusini oldi.<ref name="Cannon15">Cannon & Beschloss (2001), p. 15.</ref> 1941-yili eksponentlar ovoziga koʻra, Reagan Hollywooddagi yosh avlodning beshinchi eng mashhur yulduzi, deb topildi.<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://nla.gov.au/nla.news-article8208562|title=Cupid's Influence on the Film Box-office.|newspaper=The Argus (Melbourne, Vic. : 1848–1956)|location=Melbourne, Vic.|date=4-oktabr 1941-yil|access-date=24-aprel 2012-yil|page=7 Supplement: The Argus Week–end Magazine|publisher=National Library of Australia}}</ref>
 
== Filmografiyasi ==
|''Alice in Movieland''
|oʻzi
|Filmdan bu sahna olib tashlangan<ref>{{webveb manbasi |url=http://www.tcm.com/this-month/article/142631%7C143136/Jean-Negulesco-Shorts.html |title=Jean Negulesco Shorts |author=Stephanie Thames |publisher=Turner Entertainment Networks |access-date=20-iyun 2012-yil}}</ref>
|-
|''Santa Fe Trail''
313 554

ta tahrir