Ubay ibn Ka’b

Sahoba
(Ubay ibn Kaʻbdan yoʻnaltirildi)

Abu Tufayl (Abu Munzir) Ubay ibn Kaʼb ibn Qays ibn Ubayd ibn Zayd ibn Muoviya ibn Amr ibn Molik ibn NajjorMuhammad Mustafo sollalohu alayhi vassalam huzurlaridagi vahiy yozuvchi kotiblaridan biri boʻlgan. Manbalarda Ubay ibn Kaʼb vahiyni yozishdan oldin ham, keyin ham Muhammad Mustafo sollalohu alayhi vassalamga oʻqib berar, u kishi, agar xato boʻlmasa, yozishga ruxsat berardilar, deyiladi. Umar ibn Xattob Ubay ibn Kaʼbni „Musulmonlar sayyidi“ deb nomlagan. Ushbu sahoba ikki Aqaba bay’atida ham qatnashgan, Badr jangi va undan keyingi barcha gʻazotlarda ishtirok etgan. U kishidan 164ta hadis rivoyat qilingan. Muhammad Mustafo sollalohu alayhi vassalam u zotdan Qurʻon qiroatini oʻtkazganlar. Anas ibn Molik (roziyallohu anhu) rivoyat qiladi:

"Rasululloh (sollallohu alayhi va sallam) Ubay ibn Kaʼbga: „Alloh taolo menga sen qiroat qilib berishingni aytdi“, dedilar. „Alloh mening ismimni zikr qildimi?“, dedi u. U zot: „Ha“, dedilar. Shunda Ubay ibn Kaʼb yigʻlab yubordi" (Imom Muslim va Imom Termiziy rivoyati).

Sahobaning Islomga muhabbati kuchli va mustahkam aqida sohibi boʻlib, Muhammad Mustafo sollalohu alayhi vassalamning bironta suhbatlarini ham qoldirmas edi.

Ubay ibn Kaʼb har sakkiz kunda Qur’oni karimni xatm qilib turgan va oyatlarning nozik nuqtalarigacha yaxshi tushungan. Muhammad Mustafo sollalohu alayhi vassalam bunday deganlar:

„Ummatlarim ichida ularga eng mehribonrogʻi Abu Bakr, Allohning dinida kuchlirogʻi Umar, hayo qilishda komilrogʻi Usmon, hukm chiqarishda peshqadamrogʻi Ali va eng koʻp tilovat qiluvchirogʻi Ubay ibn Kaʼbdir“ (Ruhul bayon).

Sahoba hijriy 22-yili, baʼzi rivoyatlarda 30-yilda vafot etgani aytilgan[1].

ManbalarTahrirlash