Loiret (fransuzcha: [lwaʁɛ][1]) — Fransiyaning shimoli-markazidagi Centre-Val-de-Luara mintaqasida joylashgan boʻlim. U oʻz nomini hududdan oqib oʻtuvchi Loiret daryosidan olgan. 2019-yilda Loiret aholisi 680 434 kishidan iborat edi[2].

Loiret

Finistère
Departament
{{{rasmiy_nomi}}}ning bayrogʻi
Bayroq
{{{rasmiy_nomi}}}ning rasmiy gerbi
Gerb
47°55′0″N 02°10′0″E / 47.91667°N 2.16667°E / 47.91667; 2.16667
Mamlakat Fransiya
Aholisi
680,434
Milliy tarkib fransuzlar
Vaqt mintaqasi UTC+1
Telefon kodi 45
Loiret xaritada

Uning prefekturasi Orlean boʻlib, u 110 km (68 mi) maydonga ega. Mintaqaviy markaz boʻlishi bilan bir qatorda, u Luara qirgʻogʻidagi tarixiy shahardir. U koʻplab tarixiy binolar va qasrlarga ega boʻlgan katta markaziy hududga ega. 13-asrga oid Orlean sobori 1568-yilda protestant kuchlari tomonidan vayron qilinganidan keyin qayta qurilgan. Loiretning Montargis va Pithiviersda ikkita katta shaharlari bor. U oʻzining bir nechta tabiy bogʻlari bilan mashhur.

Tarixi

tahrir

Loiret 1790-yil 4-martda Fransiya inqilobi davrida Milliy Taʼsis Assambleyasining buyrugʻi bilan tashkil etilgan 83 ta boʻlimdan biridir. Yangi boʻlimlar bir xilda boshqarilishi va hajmi, aholisi boʻyicha taxminan bir-biriga teng boʻlishi kerak edi. U sobiq Orleanais provinsiyasidan yaratilgan[3].

Luara vodiysi paleolit davriga oid arxeologik yodgorliklar topilgan. Keltlar bu yerda boʻlib hunarmandchilik bilan shugʻullangan. Rimliklar Galliya urushlaridan keyin bu hududni egallab olishgan. Ular yoʻllar qurdilar va hozirgi Orlean oʻrnida Cenabum va Sceaux-du-Gâtinais kabi shaharlarga asos soldilar. Taxminan 451-yilda xunlar bu hududga bostirib kirishdi, ammo Buyuk Karl hukmronligi davrida tinchlik va farovonlik hukm surdi[4].

Geografiyasi

tahrir

Loiret departamenti tarixan shimoliy Fransiyadagi Orlean provinsiyasida boʻlgan va Loa-et-Cher, Eure-et-Luara departamentlari bilan birgalikda hozirda Val-de-Luara markazini tashkil etadi. Luara shimolida Evre-et-Luara, Essonne va Sen-va-Marna departamentlari, sharqda Yonne, janubi-sharqda Nievre, janubda Cher va gʻarbda Loir-et-Cher boʻlimlari joylashgan[5].

Departament, asosan, Luara daryosi oqib oʻtadigan tekis pasttekisliklardan iborat. Bu daryo janubi-sharqdagi Châtillon-sur-Luara yaqinidagi departamentga kiradi, shimoli-gʻarbga Orleanga oqib oqib oʻtadi[5].

Aholining oʻsishi
YilAholi±%
1801286,05—    
1806285,315−0.3%
1821291,294+2.1%
1831305,276+4.8%
1841318,452+4.3%
1851341,029+7.1%
1861352,757+3.4%
1872353,021+0.1%
1881368,526+4.4%
1891377,718+2.5%
1901366,66−2.9%
1911364,061−0.7%
1921337,224−7.4%
1931342,679+1.6%
1936343,865+0.3%
1946346,918+0.9%
1954360,523+3.9%
1962389,854+8.1%
1968430,629+10.5%
1975490,189+13.8%
1982535,669+9.3%
1990580,612+8.4%
1999618,126+6.5%
2006645,324+4.4%
2011659,587+2.2%
2016674,33+2.2%

Asosiy shaharlari

tahrir

Aholisi eng koʻp boʻlgan kommuna — Orlean. 2019-yil holatiga koʻra, 15 000 dan ortiq aholiga ega 6 ta kommuna mavjud boʻlib, ularning barchasi Orlean aglomeratsiyasining bir qismidir[2][6].

Kommuna Aholi (2019)
Orlean 116 269
Zaytun 22 386
Sent-Jan-de-Braye 21 288
Fleury-les-Obrais 21 010
Sent-Jan-de-la-Ruelle 16 411
Saran 16 357

Galereya

tahrir

Manbalar

tahrir
  1. „Loiret“. Dictionary.com Unabridged. Random House. Qaraldi: 2019-yil 23-oktyabr.
  2. 2,0 2,1 Populations légales 2019: 45 Loiret, INSEE
  3. Schama, Simon. Citizens: A Chronicle of the French Revolution. New York: Knopf, 1989. 
  4. Haine, W. Scott. The History of France. Greenwood Publishing Group, 2000 — 31–35 bet. ISBN 978-0-313-30328-9. 
  5. 5,0 5,1 Philips' Modern School Atlas. George Philip and Son, Ltd., 1973 — 42–43 bet. ISBN 0-540-05278-7. 
  6. Unité urbaine 2020 d’Orléans (45701), INSEE