Oscar (talaffuzi: Oskar) — Amerika kino akademiyasining har yili taqdim etiladigan mukofoti. Bu AQShning eng nufuzli kinematografistik sovrinidir. Taqdimot marosimi oʻnlab mamlakatlarda toʻgʻridan-toʻgʻri efirda koʻrsatiladi. Koʻpgina kinofestivallardan farqli ravishda „Oscarlar“ hakamlar aniqloviga koʻra emas, balki Akademiya aʼzolarining umumiy ovoz berishiga koʻra taqdim etiladi.

Oscar mukofoti
Preparing for the 84th Annual Academy Awards - giant Oscar statue (6787512754).jpg
The Academy Award statuette (the "Oscar")
Mukofot sohasi Kino sohasidagi yutuqlar uchun
Tashkilotchi  Amerika kino akademiyasi
Mamlakat AQSh
Birinchi berilgan yili 1929
Rasmiy vebsayti

TarixiTahrirlash

AQShda birinchi kino akademiyasini tashkil etish gʻoyasi 1926 yil noyabrda Metro-Goldwyn-Mayerning kuchli rahbari Luis B. Mayerdan kelib chiqqan. Akademiyaning tashkil etilishining asosiy sababi butun Amerika kino sanoatining birlashishi boʻlib, unda mamlakatning toʻqqizta kino kompaniyalari va beshta kasaba uyushma „Kinostudiyalarning asosiy kelishuvi“ ni imzoladilar. Biroq, ushbu shartnoma faqat texnik xodimlarga taalluqlidir va ijodiy guruhlar, rejissorlar, yozuvchilar va aktyorlar hali ham standart shartnomalar shartlariga rioya qilishadi.

Redaktorlar, bastakorlar, prodyuserlar va boshqa kinoijodkorlar oʻzlarining gildiyalarini tashkil qilishlaridan bir oz oldin, Mayer kirishga qaror qildi va 1926 yil dekabr oyida uchta sanoat rahbarlari bilan uchrashdi: aktyor Konrad Nigel, rejissyor Fred Niblo va AQSh kino prodyuserlari uyushmasining rahbari Fred Beatson.Ularning barchasi Hayesning ekrandagi bahsli tarkibni boshqarishda yordami bilan turli xil mehnat nizolarida vositachi boʻlib, dunyodagi Gollivudning obroʻsini oshiradigan tashkilotni yaratishni rejalashtirdilar.

Hamkasblarning koʻmagi bilan Mayer oʻzini boʻlajak tashkilot aʼzolarini tanlash boʻyicha qoʻmitaning rahbari etib tayinladi.1927-yil 11-Yanvar kuni u mehmonxonada rasmiy uchrashuvda 36 sanoati rahbarlari taklif etdi. Mayer akademiyaga „Xalqaro“ nomini berishni va faqat kino sanʼati va faniga ulkan hissa qoʻshganlarni tasdiqlashni taklif qildi. Biroq, uning advokatlari assotsiatsiya nomidan „Xalqaro“ soʻzini olib tashlashni maslahat berishdi. 1927 yil 4 mayda Akademiya yuridik korporatsiyaga aylandi.Bu Kaliforniya shtati hukumati unga notijorat maqomi berilganida sodir boʻldi. Shu bilan birga, uning oʻttiz olti aʼzosi birinchi mansabdor shaxslarni sayladilar: aktyor Duglas Feyerbank prezident boʻldi, ssenariy muallifi Frank Vuds esa kotib sifatida tayinlandi. Mayer Baltimoreda 300 kishilik ziyofat uyushtirdi.Unda nutq soʻzlagan Feyrbank, uzoq davom etgan nutq davomida u kino ekrani va barcha tomoshabinlar ulkan va bezovta qiluvchi tsenzura va nafrat ostida ekanligini taʼkidladilar.

1927-yilda oʻttiz oltita aʼzo tomonidan tasdiqlangan akademiyaning asosiy maqsadlariTahrirlash

  • Akademiya kino bilan bogʻliq adolatsiz xatti-harakatlarga qarshi mitinglarda faol ravishda qatnashadi.
  • Akademiya oʻz xodimlari va boshqa sohalar oʻrtasida uygʻunlik va birdamlikni qoʻllab-quvvatlaydi.
  • Akademiya mavjud yoki paydo boʻlgan ichki kelishmovchiliklarni yarashtirishga harakat qiladi.
  • Akademiya kino kasblarining yanada obodligi, obroʻsi va obroʻ-eʼtiboriga mos keladigan usul va vositalardan foydalanadi.
  • Akademiya konstruktiv gʻoyalar almashish va maxsus mukofotlarni topshirish orqali kino kasblarida sanʼat va fanlarni takomillashtirish va rivojlantirishni ragʻbatlantirmoqchi.
  • Akademiya kino ekranining ulkan kuchi va taʼsirini rivojlantirish uchun choralar koʻradi.

Oscar mukofotining nominatsiyalariTahrirlash

Asosiy nominatsiyalarTahrirlash

Hozirgi kunda Oscar mukofoti 24 asosiy nominatsiya boʻyicha taqdim etiladi: