Bosh menuni och

Andijon (tuman)

(Andijon tumanidan yoʻnaltirildi)

Andijon tumani – Andijon viloyatidagi tuman, viloyatning markazida joylashgan. 1926-yil 29-sentyabrda tashkil etilgan. Viloyatning Jalaquduq, Xoʻjaobod, Asaka, Oltinkoʻl, Baliqchi, Izboskan va Paxtaobod tumanlari bilan chegaradosh. Maydoni – 0,4 ming kv. km. Aholisi – 198,4 ming kishi. Maʼmuriy markazi – Kuyganyor shaharchasi. Andijon tumani – Andijon viloyati markaziy qismida joylashgan tuman. 1926 yil 29 sentabrda tashkil etilgan. Jalaquduq, Xo‘jaobod, Asaka, Oltinko‘l, Baliqchi, Izboskan va Paxtaobod tumanlari bilan chegaradosh. Maydoni 0,38 ming km². Aholisi 177,3 ming kishi (2000). Andijon (tuman)da 1 shaharcha (Kuyganyor) va 9 qishloq fuqarolari yig‘ini (Bo‘taqora, Yorboshi, Kunji, Nayman, Orol, Oqyor, Xaqan, Hartum, Harabek) bor (2000). Markazi – Kuyganyor shaharchasi.Tabiati. Andijon (tuman) relefi pasttekislik, qir va adirlardan iborat. Shimoli-sharqida Andijon – Otchopar, Teshiktosh adirlari va Harabek, Bo‘taqora, Yorboshi kirlari mavjud. Iqdimi kes-kin kontinental. Iyulning o‘rtacha temperaturasi 27,3°, yanvarniki – 3°. Vegetatsiya davri 160–180 kun. Yi-508liga o‘rtacha 225 mm yog‘in tushadi. Tumanning shimoliy va shimoli-sharqidan Qoradaryo, Andijonsoy oqib o‘tadi. Sovuqbuloq bulog‘i, Usmon Yusupov nomidagi Katta Farg‘ona kanali, Quyi Ulug‘nor kanali, Kuyganyor nasos stansiyasi, Ko‘tarma nasos stansiyasi, Chinobod, Asaka tashlamalari bor. Tuman adir qismining tuprog‘i arziq, qolgan yerlarda bo‘z tuproq. Bahorda adirlar efemer o‘simliklar bilan qoplanadi. Ekin ekilmaydigan yerlarda shuvoq-sho‘ra o‘sadi. Yovvoyi hayvonlar kam uchraydi, sudraluvchilar, kemiruvchilar, qushlar bor.Aholisining aksari qismi o‘zbeklar; rus, tojik, uyg‘ur, qirg‘iz va boshqa millat vakillari ham bor. 1 km² ga o‘rtacha 465 kishi to‘g‘ri keladi. Shaharliklar 10,2 ming kishi, qishloq aholisi 163,1 ming kishi (2000). Xo‘jaligi. Tumanxo‘jaligiasosan qishloq xoʻjaligiga ixtisoslashgan. Sanoat, transport, aloqa korxonalari bor. Shirkat xo‘jaliklari paxtachilik, bog‘dorchilik, sabzavotchilik, g‘allachilik, polizchilik, chorvachilik bilan shug‘ullanadi. Tumanda 10 qo‘shma korxona, 114 kichik korxona, 14 aksiyadorlik jamiyati, 74 xususiy, 10 shirkat korxonalari mavjud (2000). Andijon (tuman)ning yetakchi tarmog‘i – paxtachilik. Andijon (tuman)da sug‘oriladigan yerlar 12,0 ming ga, shu jumladan 5,8 ming ga yerga paxta, 0,5 ming ga yerga sabzavot, 1,2 ming ga yerga beda, 0,2 ming ga yerga sholi ekiladi, 0,2 ming ga yer bog‘dan iborat. Andijon (tuman)da 15 shir-kat xo‘jaligi, 9 xo‘jaliklararo korxona, 1 o‘quv tajriba, 1 urug‘chilik xo‘jaligi, 116 fermer xo‘jaligi, agrofirma bor. Tuman shirkat va shaxsiy xo‘jaliklarida 37,2 ming qoramol, 37,7 ming qo‘y va echki, 48,1 ming parranda boqiladi (2000).Andijon (tuman)da Andijon qishloq hujaligi instituto‘, O‘zbekiston Respublikasi Andijon (tuman) va suv xo‘jaligi vazirligi Andijon (tuman) ilmiy ishlab chiqarish markazining sug‘oriladigan yerlarda g‘alla va dukkakli o‘simliklar yetishtirish ilmiy tadqiqot instituti (1999) joylashgan. Bulardan tashqari tumanda Andijon viloyat nasos stansiyasi, viloyat sabzavot va nav urug‘lari ochiq turdagi aksiyadorlik jamiyati va qishloq xoʻjaligini kimyo-lashtirish markazi (lab.) bor. 1999 yil 2 sentabrda Oqyor sanoat kasb-hunar kolleji bi-nosi qurilib ishga tushirildi. Kollejda 280 o‘quvchi o‘qiydi (2000). 2000 yilda akademik litsey tashkil etildi. 1999/2000 o‘quv yilida 53 umumiy taʼ-lim maktabi bo‘lib, 39,6 ming o‘quvchi taʼlim oldi. Gimnaziya, 3 litsey mavjud. 1465 o‘rinli kasalxona va dispanser bo‘lib, ularda 94 vrach, 458 o‘rta maʼlu-motli tibbiy xodim ishlaydi. „Andijon tongi“ tuman gaz. 1962 yildan chiqadi (adadi 2370).[1]

Andijon tumani
Андижанский район
tuman
Tarkibida Andijon viloyati
Maʼmuriy markazi Oltiariq
Rasmiy tillar Oʻzbek
Andijon tumani xaritada
Soat mintaqasi UTC+5

Mundarija

Maʼmuriy boʻlinishiTahrirlash

Andijon tumanida 1 ta shaharcha va 54 ta qishloqni birlashtirgan 9 ta qishloq fuqarolar yigʻini mavjud.

GeografiyasiTahrirlash

Andijon tumani relyefi pasttekksilik, qir va adirlardan iborat. Shimoli-sharqida Andijon-Otchopar, Teshiktosh adirlari va Xarabek, Boʻtaqora, Yorboshi qirlari mavjud. Iqlimi – keskin kontinental. Iyulning oʻrtacha harorati – 27,3, yanvarniki – minus 3 daraja. Vegetatsiya davri 160-180 kun. Yiliga oʻrtacha 225 mm. yogʻin tushadi.

Tumanning shimoliy va shimoli-sharqidan Qoradaryo, Andijonsoy oqib oʻtadi. Sovuqbuloq bulogʻi, Usmon Yusupov nomidagi Katta Fargʻona kanali, Quyi Ulugʻnor kanali, Kuyganyor nasos stansiyasi, Koʻtarma nasos stantsiyasi, Chinobod, Asaka tashlamalari bor. Tuman adir qismining tuprogʻi arziq, qolgan yerlarda boʻz tuproq. Bahorda adirlar efеmеr oʻsimliklar bilan qoplanadi. Ekin ekilmaydigan yerlarda shuvoq-shoʻra oʻsadi. Yovvoyi hayvonlar kam uchraydi. Sudraluvchilar, kеmiruvchilar, qushlar bor.

AholisiTahrirlash

Tuman aholisining milliy tarkibi – oʻzbeklar; rus, tojik, uygʻur, qirgʻiz va boshqa millat vakillari ham bor. 1 kv.km.ga 533 kishi toʻgʻri keladi.

Qosimov Sardorbek Sirojidinovich 1988 yil 1 avgustda Andijon viloyati, Andijon tumani, Xartum qishlogʻi ishchilar oilasida tugʻulgan. Millatim oʻzbek, maʼlumoti oʻrta maxsus, mutaxassisligi ekolog-laborant, tez tibbiy yordam feldsheri. Oʻzbekiston Xalq demokratik partiyasi aʼzosi Otam, Qosimov Sirojiddin 1953 yil Andijon viloyati, Andijon tumanida tugʻilgan. 2013 yildan pensiyada, Oʻzbekiston Mudofasiga Koʻmaklashuvchi „Vatanparvar“ tashkiloti Andijon birlashgan texnika maktabida oʻqituvchi-instuktor vazifasida ishlagan. Onam, Qosimova (Mirsoqieva) Tursunoy Maxkamovna 1957 yil Andijon viloyati, Xoʻjaobod tumanida tugʻilgan. 2007 yildan pensiyada, Andijon shahar „Xolis“ masʼulyati cheklangan jamiyatida tikuvchi vazifasida ishlagan. Dastlabki mehnat faoliyatini, 2007 yil Andijon shahar yuqumli kasalliklarni zararsizlantirish markazida loborantlikdan boshlagan. 2008-2011 yillar Andijon shahar yuqumli kasalliklarni zararsizlantirish markazida epidemiolog yordamchisi, boʻlim mudiri, 2011-2012 yillar Andijon shahar 2-oilaviy poliklinikada infeksionist lavozimlarida faoliyat yuritdi. 2012-2013 yillar Oʻzbekiston Xalq demokratik partiyasi Andijon shahar Kengashi „Istiqbol“ yoshlar qanoti raisi, 2013-2014 yillar Oʻzbekiston Xalq demokratik partiyasi Andijon viloyat Kengashi „Istiqbol“ yoshlar qanoti raisi lavozimlarida ishladi. 2014-2016 yillar Oʻzbekiston Xalq demokratik partiyasi Andijon viloyat kengashi Tashkiliy-kadrlar va parlamentchilik faoliyati boʻlimi boshligʻi lavozimida ishlagan. 2016 yil 1 apreldan beri boshlangʻich partiya tashkilotlari bilan ishlash boʻlim boshligʻi hamda 2013 yildan partiya „Yosh siyosatchilar“ klubining Andijon viloyat boʻlimi raxbari lavozimlarida ishlab kelmoqdaman. Asosiy faoliyati bilan bir qatorda Birlashgan Millatlar Tashkiloti hamda Oʻzbekiston „Kamolot“ yoshlar ijtimoiy harakatining „Yoshlar orasida OIV-OITS, giyohvanlik va JYOYu kasalliklarini oldini olish“ va „Kamolot“ YoIH Markaziy Kengashining „Yoshlar eko hayotni tanlaydi“ loyihalarining viloyatdagi treniri. 2014 yilda Xalq deputatlari Andijon tumani Kengashi deputati etib saylandim. 2015 yildan Yoshlar siyosati va sogʻlom avlod masalalari boʻyicha doimiy komissiyasi raisi. xalq deputatlari Andijon tumani Kengashidagi Oʻzbekiston XDP deputatlik guruhi rahbari. Men mehnat faoliyatim bilan birgalikda 2010 yil Respublika epidemiologiya, mikrobiologiya va yuqumli kasalliklarni ilmiy tekshirish institutida, 2011 yil Oʻrta tibbiyot va dorishunos hodmalari malkasini oshirish va ihtisoslashtirish Respublika Markazida, 2012 yil Oʻzbekiston Jurnalistlar ijodiy uyushmasi „Jurnalistik mahorat markazi“da, 2013 yil Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasining „Doʻrmon“ ijod uyi maktabida, 2014 yil Oʻzbekiston „Kamolot“ yoshlar ijtimoiy harakatining yoshlar oromgohida oʻz malaka va koʻnikmalarimni oshirib qaytgan. Bundan tashqari „Konstitutsiya-bahtimiz poydevori“, „Kelajak ovozi“, „Oʻtkir qalam sohibi“, „Yosh siyosatchi“, „Shahrixonsoy mavjlari“ „Yurt kelajagi“, kabi koʻrik-tanlovlarining respublika bosqichi sovrindori. Shuningdek, IX-Respublika epidemiologlar, infeksionistlar va sanitar vrachlar hamda IV-Respublika „Istedod maktabi“ yosh ijodkorlar seminari sovrindori. Shu bilan birga, „Yoshlik tugʻyonlari“ toʻplamida kiritilgan hamda 60dan ortiq maʼnaviy-marifiy, 100dan ortiq publitsistik, 40 ga yaqin siyosiy-ijtimoiy maqolalar, „Yana allalar ayting“ nomli ilk sheʼriy kitobim nashr etilgan. „Boqiy anʼana“ nomli risola, „Yetakchi mahorati“ nomli oʻquv-uslubiy qoʻllanmalari muallifi. 2012 yilda oʻzining shahsiy kutubxonasini tashkil etdi, hozirgi kunda ushubu kutbxonada 1000dan ortiq turli turdagi adabiyotlar jamlangan. Yashash manzili; Andijon viloyati, Andijon tumani, Xartum QFY, Jevachi MFY, Yuqori koʻchasi 71 uy,

ManbalarTahrirlash

  1. "Andijon (tuman)" OʻzME. A-harfi Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

HavolalarTahrirlash